آوسبیلدونگ آلمان چیست و چه فرقی با تحصیل دانشگاهی دارد؟
آوسبیلدونگ نظام آموزش حرفهای رسمی آلمان است. حدود ۳۵۰ شغل زیر این چتر تعریف شدهاند و برای هرکدام یک آییننامهی آموزشی مصوب وجود دارد که مشخص میکند کارآموز در هر ماه چه مهارتی یاد بگیرد و در پایان چه امتحانی بدهد.
تفاوت بنیادیاش با دانشگاه در جهت جریان پول است. در تحصیل دانشگاهی شما هزینه میکنید و بعد وارد بازار کار میشوید. در آوسبیلدونگ، از روز اول عضو یک محیط کاری واقعی هستید و مدرک پایان دوره شما را در تعریف قانونی آلمان تبدیل به نیروی متخصص میکند.
چون کارآموزِ تربیتشده ارزانتر از نیروی آمادهی جذبشده از بازار تمام میشود. از طرف عرضه هم آلمان کارآموز کم دارد و همین شکاف است که در را به روی متقاضیان غیراروپایی باز کرده.
انواع آوسبیلدونگ: دوگانه و مدرسهای
این مهمترین انتخاب کل مسیر شماست و پیش از انتخاب رشته باید تکلیفش روشن شود.
آوسبیلدونگ دوگانه: مسیر پرتردد
دوگانه یعنی آموزش همزمان در دو مکان. سه تا چهار روز هفته در شرکت کار میکنید و یک تا دو روز در مدرسهی حرفهای درس میخوانید. قرارداد شما با شرکت بسته میشود و باید در اتاق بازرگانی یا اتاق اصناف به ثبت برسد.
رشتههایی که مهارت دستی و تجربهی محیط کار میخواهند در این دستهاند: صنایع فنی، ساختمان، خودرو، فناوری اطلاعات و مشاغل بازرگانی و خدماتی.
آوسبیلدونگ مدرسهای: مسیر کمازدحامتر
مدرسهای یعنی کل آموزش در یک مدرسهی فنی یا کالج برگزار میشود و بخش عملی بهصورت دورههای کارورزی در دل همان برنامه گنجانده شده. این شاخه رشتههایی را پوشش میدهد که بار دانش نظریشان بالاست: درمان و توانبخشی، آموزش و مراقبت از کودک، دستیاری فنی و آزمایشگاهی، طراحی و رسانه.
برای آوسبیلدونگ مدرسهای، موافقت ادارهی کار فدرال لازم نیست. یعنی یک نهاد کمتر در مسیر پروندهی شما قرار دارد و یکی از زمانبرترین مراحل حذف میشود. برای دورهی دوگانه این موافقت معمولاً الزامی است.
نبودِ حقوق یعنی باید کل مبلغ تمکن مالی را از منبع دیگری اثبات کنید. این تفاوت را پایینتر با عدد دقیق باز کردهایم.
کدامیک برای شما؟
اگر منابع مالی محدودی دارید و میخواهید از ماه اول خودکفا باشید، دوگانه انتخاب منطقی است. اگر رشتهی مورد علاقهتان فقط به شکل مدرسهای ارائه میشود و توان تأمین یک سال هزینهی زندگی را دارید، مدرسهای هم مسیر معتبری است و به همان اقامت و همان عنوان شغلی ختم میشود.
پرستاری از نظر ساختار مدرسهای است، ولی چون آموزش عملی در بیمارستان و خانهی سالمندان انجام میشود، حقوق دارد و حقوقش هم از بسیاری از دورههای دوگانه بالاتر است.
در ارزیابی رایگان میگوییم این مسیر برای پروندهی شما منطقی است یا فقط هزینهی اضافه.
شرایط شرکت در دوره آوسبیلدونگ آلمان
شروط را میشود در چهار دسته خلاصه کرد و هیچکدام به مدرک دانشگاهی ربطی ندارد.
مدرک تحصیلی
دیپلم متوسطهی ایران کافی است. برای رشتههای فنیتر و مدارس خصوصی گاهی مدرک بالاتر یا آزمون ورودی خواسته میشود، ولی این شرط مدرسه است، نه شرط قانون مهاجرت.
زبان آلمانی
- بیشتر رشتههای حرفهای: حداقل B1
- پرستاری و مشاغل درمانی تحت نظارت: B2
- دورههای کمکی و دستیاری: در موارد خاص A2
- مدرک فقط از گوته، telc، ÖSD یا TestDaF پذیرفته میشود
کلاس مدرسهی حرفهای و امتحان میاندورهی اتاق بازرگانی به آلمانی تخصصی برگزار میشود. اگر بین شش ماه دیرتر رفتن با B2 و همین حالا رفتن با B1 لبمرزی ماندهاید، تجربهی پروندهها طرف اول را نشان میدهد.
سن
قانون آلمان سقف سنی تعیین نکرده و محدودیت از سمت شرکتها میآید. تا حدود ۳۰ سال پروندهها بدون حساسیت پیش میروند. بین ۳۰ تا ۳۵ سال انگیزهنامه دقیقتر خوانده میشود. بالای ۳۵ سال پرونده بسته نیست ولی به یک روایت شغلی محکم نیاز دارید.
پذیرش
بدون قرارداد امضاشده با یک شرکت یا نامهی پذیرش از یک مدرسهی فنی، هیچکدام از مراحل بعدی معنا ندارد. این اولین چیزی است که باید برایش برنامه بریزید، نه آخرین.
حقوق آوسبیلدونگ آلمان در سال ۲۰۲۶ چقدر است؟
حداقل حقوق کارآموزی هر سال توسط مؤسسهی فدرال آموزش حرفهای آلمان محاسبه و در روزنامهی رسمی منتشر میشود. ارقام زیر مربوط به قراردادهایی است که در سال ۲۰۲۶ شروع میشوند و فقط به آوسبیلدونگ دوگانه مربوطاند.
| سال دوره | حداقل ۲۰۲۶ | حداقل ۲۰۲۵ |
|---|---|---|
| سال اول | ۷۲۴ یورو | ۶۸۲ یورو |
| سال دوم | ۸۵۴ یورو | ۸۰۵ یورو |
| سال سوم | ۹۷۷ یورو | ۹۲۱ یورو |
| سال چهارم | ۱٬۰۱۴ یورو | ۹۵۵ یورو |
میانگین حقوق کارآموزی در شرکتهای دارای قرارداد جمعی در سال ۲۰۲۴ برابر ۱٬۱۳۳ یورو ناخالص بوده و فقط سه تا چهار درصد قراردادها روی همان کف بسته میشوند.
رقمها ناخالصاند. مالیات بر درآمد در این سطح کسر نمیشود، ولی حق بیمههای اجتماعی حدود ۱۸ تا ۲۱ درصد از آن کم میکند. حقوق ورودی پس از پایان دوره معمولاً بین ۲٬۰۰۰ تا ۳٬۰۰۰ یورو ناخالص در ماه است و در رشتههای فنی و آیتی بالاتر میرود.
آوسبیلدونگ مدرسهای بدون حقوق را چگونه تأمین مالی کنیم؟
معیار قانونی سال ۲۰۲۶ برای اقامت آوسبیلدونگ، داشتن ۸۲۲ یورو خالص در ماه است. در دورهی دوگانه بخش عمدهی این رقم را خود حقوق پوشش میدهد. در دورهی مدرسهای پیشفرض این است که هیچ درآمدی ندارید و کل مبلغ باید اثبات شود، یعنی چیزی نزدیک به ۹٬۸۶۴ یورو برای یک سال.
اگر مسکن رایگان در اختیار شما باشد ۳۸۰ یورو از رقم لازم کم میشود، اگر وعدهی غذایی رایگان باشد ۱۵۰ یورو دیگر، و اگر بیمهی درمانی از طریق شغل تأمین نشود ۱۳۷ یورو اضافه میشود.
مدارس فنی دولتی رایگاناند، ولی مدارس خصوصی شهریه میگیرند و در برخی رشتههای درمانی بخش قابلتوجهی از ظرفیت در دست همین مدارس خصوصی است.
کانال برای اطلاعیههای رسمی و تغییر قوانین، گروه برای تبادل نظر با کسانی که همین مسیر را رفتهاند.
ویزای آوسبیلدونگ و تمکن مالی
هر دو نوع آوسبیلدونگ زیر یک مادهی قانونی قرار میگیرند: مادهی ۱۶a قانون اقامت آلمان. تفاوت در بند است، نه در نوع اقامت.
| موضوع | دوگانه | مدرسهای |
|---|---|---|
| موافقت ادارهی کار | لازم است | لازم نیست |
| مدرک پذیرش | قرارداد ثبتشده در اتاق بازرگانی | نامهی پذیرش مدرسهی فنی |
| حداقل تمکن ماهانه | ۸۲۲ یورو، عمدتاً از حقوق | ۸۲۲ یورو، از منبع بیرونی |
| اجازهی کار جانبی | تا ۲۰ ساعت در هفته | تا ۲۰ ساعت در هفته |
اگر اجازهی اقامت شما به دلایلی که تقصیر شما نیست لغو یا کوتاه شود، قانون تا شش ماه فرصت میدهد جایگاه آموزشی دیگری پیدا کنید. و در کنار دوره، حق کار تا بیست ساعت در هفته را دارید.
جزئیات مدارک، هزینهها، وضعیت روز نوبتدهی سفارت آلمان در تهران و روند تصدیق مدارک ایرانی، موضوع صفحهی اختصاصی ویزاست.
مسیر اقدام از ایران، مرحله به مرحله
اکثر شرکتهای آلمانی دوره را در آگوست یا سپتامبر شروع میکنند و جذب را یک سال قبل کلید میزنند. برای شروع سپتامبر ۲۰۲۷، پنجرهی واقعی اپلای پاییز ۱۴۰۵ است.
مسئول منابع انسانی آلمانی نمیخواهد بخواند که آلمان کشور پیشرفتهای است و شما عاشق نظم آلمانی هستید؛ این متن را روزی ده بار میبیند. میخواهد بداند چرا این شغل مشخص، چرا این شرکت، و چه چیزی از سابقهی شما به کار او میآید.
کجا دنبال پوزیشن خالی آوسبیلدونگ بگردیم؟
برندهای بزرگ پر از متقاضی داخلیاند. شانس واقعی شما در شرکتهای متوسط شهرهای کوچکتر ایالتهای بایرن، بادنوورتمبرگ و نیدرزاکسن است.
یک تماس کوتاه جلوی ماهها انتظار بینتیجه را میگیرد.
انتخاب رشته: کدام اوسبیلدونگ برای شما مناسب است؟
سه معیار را کنار هم بگذارید، نه فقط حقوق را.
بیشترین کمبود در مراقبت و پرستاری، ساختمان و تأسیسات، فناوری اطلاعات، برق و مکاترونیک، تهویه و لجستیک است.
مکاترونیک و آیتی کار عملیمحورند. پرستاری، فروش و مشاغل اداری از روز اول ارتباط دقیق کلامی میخواهند.
پیش از عاشق یک رشته شدن، ببینید دوگانه ارائه میشود یا مدرسهای. این یک تفاوت چند هزار یورویی در بودجهی شماست.
بعد از پایان دوره: از کارآموز تا اقامت دائم
اینجا جایی است که آوسبیلدونگ از یک دورهی آموزشی به یک طرح مهاجرتی تبدیل میشود.
حالت عادی اقامت دائم نیروی متخصص سه سال اقامت و ۳۶ ماه بیمه است. طبق مادهی ۱۸c، اگر مدرک حرفهای را در خود آلمان گرفته باشید این مهلت به دو سال و ۲۴ ماه کاهش پیدا میکند. یعنی سه سال آوسبیلدونگ بهعلاوهی دو سال کار.
حقوق کارآموزی کفاف هزینههای زندگی نفر اصلی و خانواده وی (نفرات پیوست) را نمیدهد و برخی در تامین تمکن مالی جداگانه برای درخواست ویزای پیوست به مشکل میخورند.
پنج اشتباه که پروندهی متقاضیان ایرانی را زمین میزند
چهار مورد از این پنج مورد در مرحلهی مدارک اتفاق میافتند، یعنی جایی که هنوز میشود جلویشان را گرفت.
- اول انتخاب نوع دوره، بعد انتخاب رشته
- گرفتن تأییدیهی ثبت قرارداد از اتاق بازرگانی یا اتاق اصناف
- توافق روی حقوقی که با عرف رشته بخواند
- مدرک زبان از گوته، telc، ÖSD یا TestDaF
- شروع تصدیق مدارک همزمان با اپلای
- عاشق رشته شدن پیش از دیدن اینکه حقوق دارد یا نه
- قرارداد امضاشده ولی ثبتنشده نزد اتاق مربوطه
- حقوق پایینتر از عرف که ادارهی کار تأییدش نمیکند
- مدرک زبان از آموزشگاهی بدون اعتبار بینالمللی
- گذاشتن تصدیق مدارک برای آخر کار
متقاضی عاشق فیزیوتراپی میشود، ماهها وقت میگذارد، و بعد میفهمد دوره حقوق ندارد و باید نزدیک به ده هزار یورو تمکن نشان دهد، ولی تامین این هزینه تمکن مالی برای او ممکن نیست!
کارشناس آوسبیلدونگ ویزایار سن، مدرک، سطح زبان و توان مالی شما را بررسی میکند و میگوید از کجا باید شروع کنید.

سلام روزتون بخیر . شرکت شما برای گرفتن ویزای آوسبیلدونگ چقدر هزینه دریافت میکنه؟
سلام سارا عزیز؛
شما میتونید با پرکردن فرم ارزیابی آوسبیلدونگ از خدمات ارزیابی رایگان شرایطتون استفاده کنید.
درصورت رضایت از نتیجه ارزیابی میتونید نسبت به رزرو وقت مشاوره تخصصی اقدام کنید.
تمامی توضیحات از جمله هزینه ها در جلسه مشاوره به شما اعلام خواهد شد.
سلام.من ۲۰ سالمه و دیپلم انسانی دارم. میخواستم بپرسم بعد از تموم شدن سربازیم که تقریبا ۱ سال نیم ۲ سال طول میکشه می تونم آوسبیلدونگ پرستاری در آلمان برم ؟
سلام سینا عزیز؛
بله شرایط سنی شما برای آوسبیلدونگ پرستاری بعد از گذراندن دوره سربازی هم مناسب خواهد بود.
موفق باشید
هزینه بلیط سفر ومهاجرت به آلمان از طریق آوسبیلدونگ برعهده خود شخص هست یا شرکتی که درخواست کار روپذیرفته؟
سلام دوست عزیز
شما در حین دوره تنها حقوق دریافت میکنید (بسته به آوسبیدونگ درخواستی شما) و هزینه سفر و پرواز به عهده خود شما خواهد بود.
موفق باشید
سلام، بنده فارغ التحصیل در مقطع کارشناسی رشته مهندسی پزشکی درسال۱۳۹۸ هستم، من میتونم ویزای آوسبیلدونگ آلمان رو دریافت کنم؟ باید مدارک پایان تحصیلات متوسطه رو ترجمه کنم یا کارشناسی؟
سلام دوست عزیز
برای اینکه شرایط شما بصورت دقیق توسط کارشناس حوزه مهاجرت از طریق آوسبیلدونگ بررسی بشه، لطفا فرم ارزیابی رایگان آوسبیلدونگ آلمان رو تکمیل بفرمایید.
موفق باشید
سلام وقتتون بخیر، برای صفر تا صد مهاجرت آوسبیلدونگ (ویزا، اخذ پذیرش، انگیزه نامه، رزومه ووو …) از طریق موسسه شما تقریبا هزینه تمام شده این پروسه چقدر میشه؟ خیلی ممنون 🙏
با سلام و وقت بخیر
برای اطلاع از شرایط و هزینه قرارداد آوسبیلدونگ آلمان، لطفا با شماره های موسسه تماس بگیرین تا همکاران ما راهنماییتون کنن.
موفق باشید.